Tổng Lý hay Thủ Tướng ?


Kình Văn : Reichskanzler được người Hán dịch là “Đế quốc Tổng lý” (帝國総理) đấy.

Triều Dương : Thì tổng-lý là cách gọi prime-minister của Hán tộc.

Kình Văn : Chữ tổng-lý gốc từ tiếng Nhật Bản ngữ.

Triều Dương : Thủ-tướng thì là từ Hán Hòa, dù ở Nhật đôi khi cũng dùng thủ tướng nhưng chức vụ chính thức của Abe Shinzo hình như là tổng lý thật.

Kình Văn : Năm xưa cụ Trần Trọng Kim từng làm Nội-các Tổng-lý Đại-thần mà.

Triều Dương : Như tổng-quản-lý. Thủ tướng Nhật có danh xưng chính thức là Nội-các Tổng-lý Đại-thần (内閣総理大臣).

Tinh thần quốc gia thời kỳ chính phủ Trần Trọng Kim

Kình Văn : Đại Hàn phân rõ đại-thống-lĩnh (大統領, president) và tổng-lý (総理, prime minister). Tổng lý nôm na là quản trị các thành viên chính phủ chớ không phải công dân, thành viên chính phủ ở đây là các bộ trưởng. Mà ông biết vì sao có danh xưng thủ-tướng (首相) không ?

Triều Dương : Thủ tướng là người đứng đầu nội các quân chủ chế, theo tôi nhớ là vậy.

Kình Văn : Được khơi nguồn từ Quốc gia Việt Nam. Vì bản chất Quốc gia Việt Nam là quân chủ lập hiến chế, chức quốc trưởng (國長) chỉ dành cho thành viên hoàng tộc Nguyễn. Sau cả Việt Nam Cộng hòa và Việt Nam Dân chủ Cộng hòa kế thừa các danh xưng đó, ngay chức chủ tịch nước hiện giờ cũng chỉ là nói tránh chữ quốc trưởng. Tể tướng, thủ tướng, thừa tướng… là một đấy. “Dưới một người trên vạn người”, nhưng khác tổng lý ở chỗ, chức đó để điều hành các võ quan (võ quan khác võ tướng). Nói chung là một thảm họa về văn phạm.

Triều Dương : Uh, tôi biết chứ. Đến chức tước mà người Việt còn loạn cả lên, mà rõ ràng dùng sai bét nhè. Thậm chí đéo gọi tổng-thống (總統), cứ chủ-tịch-nước (主席渃), nghe khắm vl.

Kình Văn : Tại vì không hợp tuyên truyền chính trị, nhưng “các cụ” bí từ. (^_^) Bỏ quốc-trưởng để không gợi nhắc Quốc gia Việt Nam và Việt Nam Cộng hòa, bỏ tổng-thống để không gợi nhắc Liên bang Đông Dương và “bọn tư bản thối nát”.

Triều Dương : Vẫn là biểu hiện nhược tiểu thôi, các ông toàn tự bóp zái mình.

Kình Văn : Tự làm mình nhỏ đi bằng cách đặt ra những vùng cấm, trong khi mấy nền văn minh lớn thường tìm cách bản địa hóa thứ ngoại lai.

Triều Dương : Reichskanzler dịch là Đế-quốc Thủ-tướng (帝國首相) cũng không sai, cũng như từ ủy-ban ấy, đúng ra là ủy-viên-hội thì mới bao hàm hết ý nghĩa được.

Vietnamese Prime Minister Trần Văn Hữu, Saigon, 1950

Kình Văn : Tất nhiên, nhưng còn tùy bản chất chính thể nữa. Đây là phạm trù ngôn ngữ học, không dùng bừa được. Như từ Soyuz cũng vậy thôi, nó không hoàn toàn là quốc danh, vì tương tự United Kingdom, United States, United Arab Emirates… Nên thực ra, gọi tắt nước Nga là Soyuz vẫn không sai.

“Soyuz” (Союз) is Russian for “union”, and was often used as an abbreviation for the “Union of Soviet Socialist Republics” (Союз Советских Социалистических Республик) during the Communist era.

Triều Dương : Có chịu nghiên cứu đéo đâu, nhưng mà cũng chỉ tương đối thôi.

Kình Văn : Tụi Triều Tiên bựa nhất. Ban sơ nhận là Đại Hán (daehan), sau trào lưu dân tộc hóa gia tăng nên sửa là Đại Hàn (daehan), thế tôi mới nói tụi này là Đại Gian lắm (daehan). He-he.

Triều Dương : Dm đồng âm. 🙂

Advertisements
Categories: ❀❀ Ngữ ngôn chí | Bạn nghĩ gì về bài viết này?

Điều hướng bài viết

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Tạo một website miễn phí hoặc 1 blog với WordPress.com.

%d bloggers like this: